Wszczęcie postępowania wobec dłużnika alimentacyjnego – stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi

W wyroku z 14 stycznia 2026 r. (II SA/Łd 744/25) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi potwierdził, że do wszczęcia postępowania w sprawie uznania dłużnika za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych wystarczy spełnienie choćby jednej z ustawowych przesłanek – w szczególności uniemożliwienie przeprowadzenia wywiadu alimentacyjnego lub brak złożenia oświadczenia majątkowego.

Sąd podkreślił, że decyzja o uznaniu za dłużnika uchylającego się może zostać wydana, jeżeli w okresie ostatnich sześciu miesięcy dłużnik nie wywiązywał się w każdym miesiącu
z obowiązku w wysokości co najmniej 50% bieżąco ustalonych alimentów. Kluczowa jest regularność wpłat – późniejsze nadpłaty czy wcześniejsze wyższe kwoty nie niwelują braku zapłaty w konkretnych miesiącach.

Jednocześnie wskazano, że organy administracji nie badają zasadności ustaleń komornika co do bezskuteczności egzekucji – ewentualne zarzuty w tym zakresie powinny być podnoszone w trybie właściwym dla postępowania egzekucyjnego.

Istotne jest również, że powoływanie się dłużnika alimentacyjnego na trudną sytuację zdrowotną nie zwalnia automatycznie z obowiązku jego współdziałania z organem. Brak aktywności i niereagowanie na wezwania może zostać zakwalifikowane jako spełnienie przez dłużnika przesłanki do wszczęcia postępowania w sprawie uznania dłużnika za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych.

Konkludując, orzeczenie potwierdza restrykcyjną i formalną wykładnię przepisów –
w sprawach alimentacyjnych decydujące znaczenie ma systematyczne wykonywanie obowiązku oraz aktywna postawa dłużnika wobec organów administracji. Jak stwierdził Sąd w omawianym orzeczeniu, „Jak wynika bowiem z akt sprawy skarżący nie interesował się prowadzonym postępowaniem i nie brał w nim udziału”. Aktywny udział w postępowaniu administracyjnym w każdym jego stadium, w tym również w toku postępowania odwoławczego poprzez znajomość akt i aktywność dowodową oraz uczestnictwo w przeprowadzanych czynnościach mogą mieć korzystny wpływ na wynik sprawy, o czym warto pamiętać.

Orzeczenie jest nieprawomocne.