przez Redaktor | sie 13, 2026 | news-pl
Zgodnie z art. 63 Ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. Prawo prywatne międzynarodowe prawo właściwe dla zobowiązań alimentacyjnych określa rozporządzenie Rady (WE) nr 4/2009 z dnia 18 grudnia 2008 r., które to rozporządzenie odsyła do przepisów Protokołu haskiego z 23 listopada 2007 r. o prawie właściwym w sprawach zobowiązań alimentacyjnych.
Protokół ten zawiera ogólną normę, zgodnie z którą zobowiązania alimentacyjne podlegają prawu państwa, w którym wierzyciel ma miejsce zwykłego pobytu. Dzięki tej regule dziecko lub inna uprawniona do alimentów osoba nie traci swoich uprawnień, kiedy jego dłużnik (zazwyczaj rodzic) przenosi się na stałe do innego kraju.
W Protokole znajduje się również norma szczególna dotycząca m. in. zobowiązań alimentacyjnych rodziców na rzecz dzieci, mająca jeszcze dalej rozszerzyć ochronę osób uprawnionych:
Art. 4
(…)
- Jeśli wierzyciel nie może na mocy prawa, o którym mowa w artykule 3, uzyskać świadczeń alimentacyjnych od dłużnika, stosuje się prawo miejsca organu orzekającego w sprawie
Przepis ten otwiera furtkę dla uzyskania alimentów w sytuacjach, gdy prawo miejsca zwykłego pobytu wierzyciela nie pozwala na ich uzyskanie, a sprawa toczy się przed organem w państwie, którego prawo na to pozwala.
- Niezależnie od artykułu 3, jeśli wierzyciel wytoczył powództwo przed właściwym organem państwa, w którym dłużnik ma miejsce zwykłego pobytu, stosuje się prawo miejsca organu orzekającego w sprawie. Jeżeli jednak wierzyciel nie jest w stanie uzyskać na mocy tego prawa świadczeń alimentacyjnych od dłużnika, stosuje się prawo państwa, w którym wierzyciel ma miejsce zwykłego pobytu.
Celem powyższej normy jest zezwolenie wierzycielowi alimentacyjnemu (dziecku) na procesowanie się z dłużnikiem (rodzicem) również przed organem w państwie, w którym dłużnik ma miejsce stałego pobytu, zapewniając ochronę w razie gdyby prawo tego państwa nie przyznawało mu (wierzycielowi) alimentów.
- Jeśli wierzyciel nie jest w stanie uzyskać na mocy prawa, o którym mowa w artykule 3 i w ustępach 2 i 3 niniejszego artykułu, świadczeń alimentacyjnych od dłużnika, stosuje się prawo państwa ich obywatelstwa, jeśli mają wspólne
Ostatni punkt omawianego artykułu dopuszcza potencjalną możliwość zastosowania prawa jeszcze innego państwa w razie gdyby ani prawo miejsca zwykłego pobytu którejkolwiek ze stron, ani prawo miejsca organu orzekającego nie zapewniło wierzycielowi (dziecku) alimentów.
przez Redaktor | cze 3, 2026 | news-pl
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z 3 lutego 2026 r. (sygn. I SA/Bd 672/25) doprecyzował pojęcie „osoby samotnie wychowującej dzieci” w kontekście ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i uchylił interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 22 października 2025 r., która ograniczała skarżącej prawo do preferencyjnego rozliczenia podatku dochodowego.
Na kanwie tej sprawy, Skarżąca rozwiedziona od 2012 r., samotnie wychowywała syna ur. w 2009 r. - ojciec nie utrzymywał z nimi kontaktu, nie uczestniczył w wychowaniu, a alimenty egzekwowane były komorniczo. To Skarżąca sprawowała pełną pieczę nad wspólnym dzieckiem.
W 2019 r. Skarżąca urodziła córkę z nieformalnego związku, którą wychowywała wspólnie ze swoim partnerem. Co istotne, partner nie był opiekunem syna Skarżącej,, nie łożył na niego i nie ingerował w jego wychowanie. Z powodu wychowywania córki, organ uznał prawo Skarżącej do ulgi tylko za 2021 r., odmawiając za 2022-2024 (art. 6 ust. 4f u.p.d.o.f.).
Sąd uznał za błędne stanowisko organu, według którego wspólne wychowywanie drugiego dziecka z nowym partnerem automatycznie odbiera status osoby samotnej w relacji do pierwszego dziecka, którego ojciec nie uczestniczy w jego życiu. W uzasadnieniu wskazano, że kryterium samotności należy odnosić do konkretnego dziecka i braku współudziału jego drugiego rodzica, a nie do ogólnej sytuacji życiowej podatnika czy obecności w domu osób trzecich.
Dzięki temu rozstrzygnięciu kobieta uzyskała prawo do skorzystania z preferencyjnego rozliczenia podatku dochodowego za lata 2022–2024, ponieważ jej obecny partner nie jest opiekunem prawnym starszego syna i nie współuczestniczy w procesie jego wychowania.
Sąd słusznie zauważył, że ustawodawca, wprowadzając art. 6 ust. 4f u.p.d.o.f., chciał wyeliminować nadużycia w sytuacjach, gdy oboje rodzice biologiczni dzielą się opieką (np. naprzemienną), a mimo to jedno z nich deklaruje samotne wychowywanie. Przenoszenie tej zasady na sytuację, w której nowy partner nie ma żadnych praw ani obowiązków wobec dziecka z poprzedniego związku, byłoby przejawem nadinterpretacji prawa na niekorzyść obywatela. Wyrok stanowi więc silny argument w sporach ze Skarbem Państwa dla wszystkich osób, które znajdują się w podobnej sytuacji rodzinnej.
Omawiane orzeczenie jest nieprawomocne.
przez Redaktor | maj 2, 2026 | news-pl
Od 1 października 2026 roku wejdą w życie istotne zmiany w zasadach przyznawania wsparcia z funduszu alimentacyjnego, co wynika z obwieszczenia Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 22 stycznia 2026 r. (poz. 138, Dz. U. z 2026 r. poz. 79, art. 9 ust. 2f ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów).
Kluczową zmianą jest znaczne podniesienie progu dochodowego uprawniającego do otrzymania świadczenia, który wzrośnie z dotychczasowych 1209 złotych do kwoty 1665 złotych na każdą osobę w rodzinie. Taka aktualizacja kryteriów stanowi bezpośrednią odpowiedź na rosnące płace minimalne oraz zmieniającą się sytuację gospodarczą, dzięki czemu pomoc finansowa będzie mogła trafić do szerszego grona potrzebujących.
Warto przy tym pamiętać o funkcjonowaniu mechanizmu określanego jako złotówka za złotówkę, który zapewnia elastyczność w przyznawaniu świadczeń. Dzięki temu rozwiązaniu przekroczenie wyznaczonego limitu dochodów (obecnie: 1209 złotych na osobę w rodzinie) nie oznacza natychmiastowej utraty prawa do wsparcia. Zamiast całkowitego odebrania pomocy, wypłacana kwota jest po prostu obniżana o taką sumę, o jaką dochód na osobę przewyższył ustalony próg. Pozwala to uniknąć sytuacji, w której niewielka podwyżka w pracy skutkowałaby drastycznym pogorszeniem sytuacji budżetu domowego przez utratę całego świadczenia.
Czas pobierania wsparcia jest ściśle powiązany z wiekiem oraz etapem edukacji dziecka. Standardowo pomoc przysługuje do momentu osiągnięcia pełnoletniości, jednak w przypadku osób kontynuujących naukę w szkołach lub na uczelniach wyższych termin ten wydłuża się do ukończenia 25. roku życia. Wyjątek stanowią dzieci z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, w przypadku których państwowe wsparcie finansowe nie ma ograniczeń czasowych i jest udzielane bezterminowo.
przez Redaktor | kwi 10, 2026 | news-pl
W wyroku z 14 stycznia 2026 r. (II SA/Łd 744/25) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi potwierdził, że do wszczęcia postępowania w sprawie uznania dłużnika za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych wystarczy spełnienie choćby jednej z ustawowych przesłanek – w szczególności uniemożliwienie przeprowadzenia wywiadu alimentacyjnego lub brak złożenia oświadczenia majątkowego.
Sąd podkreślił, że decyzja o uznaniu za dłużnika uchylającego się może zostać wydana, jeżeli w okresie ostatnich sześciu miesięcy dłużnik nie wywiązywał się w każdym miesiącu
z obowiązku w wysokości co najmniej 50% bieżąco ustalonych alimentów. Kluczowa jest regularność wpłat – późniejsze nadpłaty czy wcześniejsze wyższe kwoty nie niwelują braku zapłaty w konkretnych miesiącach.
Jednocześnie wskazano, że organy administracji nie badają zasadności ustaleń komornika co do bezskuteczności egzekucji – ewentualne zarzuty w tym zakresie powinny być podnoszone w trybie właściwym dla postępowania egzekucyjnego.
Istotne jest również, że powoływanie się dłużnika alimentacyjnego na trudną sytuację zdrowotną nie zwalnia automatycznie z obowiązku jego współdziałania z organem. Brak aktywności i niereagowanie na wezwania może zostać zakwalifikowane jako spełnienie przez dłużnika przesłanki do wszczęcia postępowania w sprawie uznania dłużnika za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych.
Konkludując, orzeczenie potwierdza restrykcyjną i formalną wykładnię przepisów –
w sprawach alimentacyjnych decydujące znaczenie ma systematyczne wykonywanie obowiązku oraz aktywna postawa dłużnika wobec organów administracji. Jak stwierdził Sąd w omawianym orzeczeniu, „Jak wynika bowiem z akt sprawy skarżący nie interesował się prowadzonym postępowaniem i nie brał w nim udziału”. Aktywny udział w postępowaniu administracyjnym w każdym jego stadium, w tym również w toku postępowania odwoławczego poprzez znajomość akt i aktywność dowodową oraz uczestnictwo w przeprowadzanych czynnościach mogą mieć korzystny wpływ na wynik sprawy, o czym warto pamiętać.
Orzeczenie jest nieprawomocne.
przez Redaktor | mar 6, 2026 | news-pl
Sąd Okręgowy w Toruniu w postanowieniu z 23 października 2019 r. (VIII Cz 960/19) wskazał, że przesłanką konieczną do udzielenia zabezpieczenia w sprawach o alimenty jest uprawdopodobnienie istnienia roszczenia, nie ma natomiast potrzeby wykazywania interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia. Celem zabezpieczenia nie jest zapewnienie egzekucyjnego wykonania przyszłego orzeczenia, lecz natychmiastowe dostarczenie uprawnionemu środków utrzymania. W tym zakresie zabezpieczenie prowadzi do "prowizorycznego" zaspokojenia uprawnionego przed prawomocnym zakończeniem postępowania.
Wniosek o zabezpieczenie najlepiej złożyć bezpośrednio w pozwie o alimenty jako jeden z punktów petitum. Pozwala to na szybkie rozpoznanie, często na posiedzeniu niejawnym.
Uprawdopodobnienie roszczenia oznacza zaś uzasadnione przypuszczenie o jego słuszności, oparte na wiarygodnych twierdzeniach i wstępnych dowodach, bez rygorów pełnego postępowania dowodowego. Sąd nadaje postanowieniu klauzulę wykonalności z urzędu, umożliwiając egzekucję przez komornika, a zabezpieczenie trwa do wydania ostatecznego wyroku lub jego uchylenia bądź zmiany przez Sąd I instancji na późniejszym etapie bądź Sąd II instancji w postępowaniu zażaleniowym – w przypadku wniesienia zażalenia przez uprawnioną stronę.
Od oddalenia wniosku o zabezpieczenie przysługuje zażalenie w terminie tygodnia od doręczenia postanowienia, po ewentualnym żądaniu uzasadnienia - w przytoczonej sprawie Sąd Okręgowy zmienił decyzję sądu pierwszej instancji, zasądzając alimenty w wysokości 500 zł miesięcznie.
